.
درباره سایت
آخرین مطالب
امکانات وب
طوی 4
قسمت پایانی
اوزیک تاخما وکسامت
نویسنده وراوی جمشید غربیی
بعداز کسامت اولین کاری که می کردند برای عروس لباس می بردند زنان فامیل را دعوت می کردند چند دست لباس درمجمعه می گذاشتند وانگشتری برمی داشتند شیرینی وشکلاتی پای کوبان ودایره زنان و زنان خونچه به سر می رفتند به خانه دختر بعداز شادی ورقص به عروس لباس می پوشاندند وانگشتررا به انگشتش می کردند وشرکت کنندگان به فراخور حالشان مبلغی پول به نوعروس می دادند به این مراسم می گفتند اوزیک تاخما به کسامت واوزیک تاخما رویهم شیرینی خورانی به ترکی شیرنی ایچمک میگفتند بعد از این مراسم دوطرف رسما میشدند قوم وخویش بعداز چندهفته خانواده عروس دامادرا همراه طایفه اش به شام دعوت می کردندبه این خاطر که داماد رویش بازشود وبرودکارهای آنهارا انجام بدهد به این مراسم ایاق اشما و به قول فارسها پا گشایی می گفتندحال این غلام حلقه به گوش دربست دراختیار خانواده عروس بود تمام کارهای احشام وطویله را انجام میداد فقط موقع خواب به خانه شان می رفت خانواده داماد هم در اعیاد و به مناسبتهای گوناگون وسایل خوردنی ولباس به خانه عروس می فرستادند هنگام کوچ به ییلاق وبرعکس اسب برای سوارشدن عروس وموقع پاییز یک بار انگور یا انار به عروس می دادند وبه آنهم بارخانه یا برخانه می گفتند وهنگام عید خانوده داماد فاملشان را جمع می کردندبیست الا سی بشقاب ویک مجمعه مسی حلوا می پختند به خان عروس می بردند وبه آن هم تفچی (تپچی) میگفتند بار خانه وحلوا را خانوده دختر بین ایل تقسیم می کردند در عید قربان خانوده داماد یک راس گوسفند را حنا می گذاشتند وبه گردنش یک پارچه قرمز می بستند می دادند عمو یا دایی یا دونفری به خانه عروس می بردند وبه ان قرباننخ می گفتندهنگام درو کردن گندم بیست الا سی نفر ازجوانان ایل را دعوت می کردند تا زمین های کاشته شده خانواده عروس را درو کنندوبه این هم ایمجی یا ایل جاری می گفتنند
در زمان کسامت مشخص می کردند که چه مدت باید نامزد بمانند یک سال دوسال یا اینکه کسامت وطوی پشت سر هم باشند این را می گفتند بیر تولا بیر تپیک در هر دو صورت خانواده عروس چند روز قبل از عروسی طی مراسمی با دعوت از ایل وفک وفامیل نزدیک بعداز پذیرایی باناهار وشیرینی وچای جهازیه عروس را به مهمانان نشان میدادند وشرکت کنندگان به فراخور حال کم و کسری جهازیه را تکمیل می کردند یا مبلغی پول اهدا می کردند که خودشان کم کسری را بخرند به این کار جیز اوستی می گفتند
دیگر باید برویم به خانه داماد که دوروز عروسی در حال بر گذار است و آخرین شب عروسی است قبل از ظهر بزرگان داماد رامی آورند جنس ودیشلگ را طی مراسمی با ساز دهل تحویل می دهند وخانواده عروس هم ناهار تهیه می کنند کل ایل ومهمانان داماد را دعوت می کنند یعنی ناهار شب عروسی به عهده خانواده عروس است بعداز صرف ناهار وپذیرایی ونوازندگی عاشق ها جهازیه راصورت برداری می کنند وبه این عمل جیز یازما می گویند بزرگ وصاحب علم وقلم ایل دوبرگ کاغذ دو طبقه تحویل می گیرد وبااین مضمون شروع به نوشتن می کند
با نام و یادخدا
به مبارکی ومیمنت
جهازیه دوشیزه قز تمام فرزندمشه نازعلی بشرح زیر ودرحضورریش سفیدان ایل به اقای گرزعلی فرزند قوچعلی تحویل گردید خداوند به طرفین خیر وبرکت عطا فرماید
۱-قران مجید یک جلد ۲
2- ,آیینه تخت یک عدد
۳-,چراغ گرد سوز یک شعله
4-قالیچه یک تخته
5-,رخت خواب ده دست
۶-,مفرش یک جفت
۷-گلیم یک تخته
۸-جاجیم پنج تخته
۹-,جوال یک جفت
10-چول اسب یک تخته
۱۱-,جوراب پشمی سی جفت
۱۲-دیگ مسی یک عدد
13-مجمه مسی یک عدد
۱۴-کاسه مسی یک دست
۱۵-بشقاب مسی یک دست
۱۶-گوسفند وبز پنج راس
۱۷-گاو یک راس
18-طلاجات ولباس وبعلاوه یک جامه دان واسلام
جهازیه رابعد از صورت برداری می فرستادند گورزعلی امضا می کرد بعد پدر پسرودختر امضا می کنردند سپس ریش سفیدان ایل امضای آنهارا گواهی می کردند ومبلغی به نویسنده به عنوان انعام میدادندوهمگی با صدای بلند می گفتند الله خیر ویرسن مبارک دی به این مراسم می گویند جیز یازما وبه هر کدام از بزرگان ایل یک جفت جوراب می دادنداز آن طرف زنان برای آماده کردن عروس وپوشانیدن لباس وجوان ها برای آماده کردن داماد که به آن بی باشی می گویند می رفتند عروس که آماده میشد نزدیک غروب اسبی زین می کردندعروس را که لباس عروسی پوشیده وبرادر داماد کمرش را بسته واین جملات را میخواند
«گلینیم سنی قز استرم هرایشوی دوز استرم سنن یدی اوغل بیردانا قز ایسترم»
ورویش را با یک روسری قرمز که به آن روبند میگفتند می پوشانند وسوار اسب می کردندوبا ساز دهل وزورنا به دم در داماد می بردند داماد نیز لباس دامادی پوشیده همراه جوانان به پشت بام رفته با انداختن سکه وشیرینی وسیب از عروس پیشواز می کرد وتیری رها می کردند وجوانان به رقص وپای کوبی می پرداختند اینشا الله الله سووای لارا قسمت ایله سن
در پایان از زحمات آقای جمشید غربیی داماد گرامی که برای احیای فرهنگ وسنن وخفظ هویت ایل متحمل شده اند وبا کتابت خاص خود این مراسم ایل را به رشته تحریر در آوردند از طرف گروه پاراسس تقدیر وتشکر می نمایم
سهند
برچسب:
نویسنده: یگانه اکبریپور